जाहिरात

मनाच्या ओल्या भिंतींवर उमटलेले आत्मभानाचे रंग: 'ओल्या भिंती' नाट्य समीक्षण

येथे क्लिक करुन आम्हाला फॉलो करा

रोहिणी पवार (अहिल्यानगर) : समाज आणि व्यक्ती यांच्यातील संघर्षाचा अत्यंत संवेदनशील धागा पकडत ६५ व्या राज्य नाट्य स्पर्धेचा शुभारंभ नगरच्या 'वात्सल्य प्रतिष्ठान'च्या सादरीकरणाने दिमाखात झाला. डॉक्टर सोमनाथ सोनवलकर लिखित आणि नानाभाऊ मोरे दिग्दर्शित दोन अंकी मराठी नाटक 'ओल्या भिंती' (The Wet Walls) हा या स्पर्धेचा पहिलाच प्रयोग होता. रूढीवादी बंधने आणि स्वतःच्या सुप्त इच्छा-आकांक्षा यांच्यात अडकलेल्या एका स्त्रीच्या मानसिक प्रवासाचा प्रभावी वेध हे नाटक घेते.

  • नाटकाचे नाव: ओल्या भिंती
  • लेखक: डॉ. सोमनाथ सोनवलकर
  • दिग्दर्शक: नानाभाऊ मोरे
  • प्रमुख कलाकार: वैशाली गोस्वामी, राजसी भणगे, अस्मि चावक, शैलेश देशमुख

कथानक आणि संहिता (Plot and Script) : पडदा उघडताच ओल उतरलेल्या भिंतींची एक मध्यमवर्गीय सदनिका (Apartment) प्रेक्षकांसमोर उभी राहते. शालिनी (वैशाली गोस्वामी) ही महिला शिवणकाम, जेवणाचे डबे आणि शिकवण्या घेऊन आपली मुलगी मेघा (राजसी भणगे) हिचे एकटीने संगोपन करते. मेघा उच्च शिक्षण घेऊन कॉर्पोरेट कंपनीत (Corporate Company) नोकरी करत असल्याने ती स्वतंत्र फ्लॅटमध्ये राहते.

शालिनीच्या चाळीत राहणारा चित्रकार अरुण (शैलेश देशमुख) भिंती रंगवण्याचे काम करत असतो आणि शालिनीच्या घरची ओललेली भिंतही तो रंगवून देणार असतो. कथा एका वळणावर तीव्र मोड घेते, जेव्हा मेघा लिव्ह-इन रिलेशनशिपमध्ये (Live-in Relationship) राहत असल्याचे उघड होते आणि पाठोपाठ ती स्वतः प्रेग्नेंट (Pregnant) असल्याची बातमी घरच्यांना देते.

आईने आयुष्यभर सोसलेली ओढाताण आणि एकाकीपण मेघाने अनुभवलेले असते; पण त्याच इतिहासाची पुनरावृत्ती लेकीच्या आयुष्यातही होणार, या भीतीने शालिनी हादरून जाते. या नाटकात एका पिढीकडून दुसऱ्या पिढीकडे संक्रमित होणारे भयंकर सामाजिक दडपण आणि विचार यांचे सुंदर चित्रण संहितेने केले आहे. क्लायमॅक्स (Climax) कडे जाताना नाटक एका अंतर्मुख करणाऱ्या सत्यावर येऊन ठेपते.

दिग्दर्शन: दिग्दर्शक नानाभाऊ मोरे यांनी संहितेला अतिशय न्याय दिला आहे. कबुतरांना उडवण्याचा प्रसंग, चिमणीच्या घरट्यात अनावश्यक येणारे चिमणे आणि ठिबकणाऱ्या पाण्यामुळे भिंतीला आलेली ओल या चिन्हांचा वापर करून दिग्दर्शकाने मानवी मनाच्या कोपऱ्यांवर कमालीचा प्रकाश टाकला आहे.

नेपथ्य आणि प्रकाशयोजना: प्रसाद भणगे यांचे नेपथ्य (Set Design) मध्यवस्तीतील मध्यमवर्गीय वास्तवाशी तंतोतंत जुळणारे होते. वैदेही देशमुख यांचे पार्श्वसंगीत, कोसळणारा पाऊस, पाण्याचा थोरथोर आवाज आणि पाखरांचा किलबिलाट यांनी संवादांमधील गांभीर्य अधिक प्रभावी केले. प्रकाशयोजनेने (Lighting) नाटकातील भावनिक वातावरण उत्तमरीत्या अधोरेखित केले.

रंगभूषा व वेशभूषा: चंद्रकांत सैंदाणे, अंजना मोरे आणि अनुजा कांबळे यांनी पात्रांच्या मानसिकतेला साजेशी रंगभूषा (Makeup) आणि वेशभूषा (Costume) सांभाळली आहे.

अभिनय (Acting) : वैशाली गोस्वामी (शालिनी): 'सिंगल मदर' (Single Mother) म्हणून जगताना आलेली दमछाक, समाजाच्या भीतीपोटी दाबून ठेवलेल्या भावना आणि लेकीच्या भविष्याची चिंता शालिनीच्या भूमिकेत वैशाली यांनी अंगावर काटा आणणाऱ्या ताकदीने उभी केली.

राजसी भणगे (मेघा) व अस्मि चावक (प्रिया): मेघाच्या भूमिकेत राजसी हिने आधुनिक विचारांची, स्वतंत्र बाण्याचे प्रखर दर्शन घडवले. तर प्रियाच्या भूमिकेत अस्मि चावक हिने शालिनी आणि मेघा यांच्यातला ताण कमी करणारा समन्वय अगदी सहजतेने सांभाळला. चित्रकार अरुणची भूमिका शैलेश देशमुख यांनी अत्यंत संयत आणि समर्थपणे पेलली.

जमेची बाजू व उणिवा: नाटकाचा मुख्य गाभा हा कौटुंबिक नातेसंबंधांवर आणि मानसिक कोंडमारा या गंभीर विषयावर भाष्य करतो. बुद्धिबळाच्या पाटावर चालणाऱ्या चालींमधून आई-मुलीचे नाते उलगडण्याचा प्रयोग अत्यंत नाविन्यपूर्ण ठरला. सुरुवातीला काही प्रसंगांमधील संवाद थोडे लांबल्यासारखे वाटतात, मात्र उत्तरोत्तर नाटकाची पकड घट्ट होत जाते.

निष्कर्ष (Conclusion) : शेवटी अरुणने भिंतीवर काढलेल्या चित्रात काळ्या मेघांच्या मळभातून निरभ्रतेकडे झेपावणारे पक्षी आणि स्वच्छंदी बागडणारी स्त्री दाखवून दिग्दर्शकाने आशेचा किरण दाखवला आहे. रूढीवादी विचारांमुळे माणूस आपल्या भावना दाबून ठेवतो आणि या दाबलेल्या भावनांमुळे त्याच्या मनाच्या भिंती कायम ओल्या राहतात, हा मोलाचा संदेश देणारे 'ओल्या भिंती' हे नाटक प्रत्येक प्रेक्षकाला अंतर्मुख करून जाते. हा प्रयोग नक्कीच पाहण्यासारखा ठरला.

येथे क्लिक करुन इंस्टाग्रामवर फॉलो करा

buttons=(Accept !) days=(20)

Our website uses cookies to enhance your experience. Learn More
Accept !